OPINIA EKSPERTA

Podobnie jak i przy testowaniu samego Coronado PST (patrz: opis), tak i teraz, przy testowaniu przykręcanego z przodu dodatkowego etalon słonecznego (tzw. double stack), byłem sceptyczny. Powody:
- dopłata w okolicach połowy ceny Coronado PST
- czy mały teleskop wyraźnie z tego skorzysta?
- czy spory ciężar z przodu utrudnia obserwacje przenośne?
 
Aby rozwiać wątpliwości zacznę od podstawowej uwagi: double stack daje ogromnie dużo. Zarówno w obserwacji jak i fotografii. Jednak daje też trudności, dlatego polecam tylko użytkownikom zdecydowanym, tym planującym fotografie i takim mającym doświadczenie ze sprzętem optycznym. Innym polecam Coronado PST Solo.
 
Jakie to trudności:
- do ustawienia już trzy parametry: dwa pasma etalonów i tilt filtra dokręcanego z przodu
- parametry wszystkie na siebie wpływają, do tego czwarty, niezależny, to ostrość
- technogadka: bardzo wąskie pasmo w granicach 0.05 nm, tym bardziej uzyskane przy przejściu przez dwa osobne filtry, zawęża kąt Jacquinot'a nazywany czasem "sweet spotem"
- zwiększony kontrast uzyskujemy w polu widzenia mniejszym niż tarcza Słońca, która widziana z Ziemi mierzy ok 0.5 stopnia
 
Za moment technogadka, a teraz krótkie podsumowanie.
 
Zalety:
- wyraźnie podniesiony kontrast, szczególnie dla detali na tarczy Słońca
 
Sprawy z którymi należy się liczyć:
- dużo więcej ustawiania
- drugi stack może trochę psuć przyjemność z towarzyskich obserwacji mających na celu po prostu pokazać słońce (oczywiście można dodatkowy etalon zostawić w domu)
- zbyt ciężki i źle wyważony dla zwykłego statywu foto (lepszy jest solidny montaż astronomiczny)
 
Technogadka
Użytkownikom filtrów wąskopasmowych znany jest problem przesunięcia widma ku błękitowi w funkcji kąta padania. Przykładowo, filtr który ma maksimum transmisji dla 500 nm dla wiązki padającej prostopadle ma maksimum np. 501 nm dla wiązki padającej pod kątem 10 stopni a już 504 nm dla wiązki padającej pod kątem 15 stopni etc. (dane ilustracyjne). To zjawisko powoduje, że użytkownicy szybkich teleskopów takich jak RASA używają specjalnych filtrów o wstępnie przesuniętym ku czerwieni paśmie przenoszenia. Co to ma wspólnego z teleskopem słonecznym? Ten nie ma pasma szerokości 3 nm a mniej niż 0.1 nm. Oznacza to, że tylko wiązki padającej prostopadle i pod niewielkim kątem będą miały optymalne pasmo przenoszenia. Przy użyciu bardzo wąskiego układu z dwoma filtrami, trzeba całość zestroić bardzo dokładnie a tzw. "sweet spot" umieścić na osi optycznej i przesuwać obraz tarczy słońca gdyż tylko w tym sweet spocie obraz będzie bardzo kontrastowy. Nie uciekniemy przed fizyką, im węższe pasmo, tym większy kontrast, ale tym bardziej ograniczeni jesteśmy do "prawie" prostopadłych promieni.
 
Reasumując: drugi etalon to drogi dodatek, mocno poprawiający kontrast, co jednak wiąże się z posiadaniem pewnej dozy cierpliwości i drobnej wiedzy. Mimo tego, że "udało" mi się "powiesić" zestaw na statywie fotograficznym, nie rekomenduję tego. Obserwacje nie były już wygodne. Polecam montaż astronomiczny.
 
Materiały z testu na Google Drive [KLIKNIJ]
 
Przemek Majewski