Pierwszą i podstawową jest ustawienie centralnego położenia kondensora.

I. Ustawianie położenia centralnego

Ustawienie takie jest potrzebne przy pierwszym zestawieniu konfiguracji, aczkolwiek może być potrzebna przy każdej zmianie kondensora (np. z kondensora ciemnego pola na jasne i vice versa).
 
1. Na obiektywie 40x (ew. 10x) należy wstępnie ustawić na przykładowym preparacie ostrość. Jeżeli jest problem z ustawieniem, gdyż przez zamocowany kondensor nic nie widać, należy na czas ustawienia zdjąć kondensor. Jeżeli przy mocowaniu kondensora przeszkadza kolektor (soczewki źródła światła) to na czas mocowania należy go odkręcić.
 
2. Nie zmieniając ostrości, należy zamocować kondensor. Jeżeli kondensor jest typu olejowego to koniecznie należy przed zamocowaniem na czoło kondensora dać kilka kropel olejku imersyjnego (lub ewentualnie gliceryny). Mokry kondensor ciemnego pola praktycznie nie daje podświetlenia jeżeli nie zastosuje się cieczy imersyjnych. Przy mocowaniu kondensora należy zadbać by kondensor został dokładnie włożony do obejmy "do końca" tj. kołnierza blokującego na kondensorze. Jeżeli położenie kondensora jest za wysokie i dotyka preparatu należy pokrętłem regulacji odpowiednio przy zakładaniu obniżać jego położenie.
 
3. Należy obserwując ciecz immersyjną i preparat delikatnie zmieniać położenie kondensora tak by ciecz immersyjna zetknęła się ze spodem preparatu. Przy kondensorze suchym należy ustawić czoło kondensora w odległości ok 1-2 mm od preparatu.
 
4. Do regulacji centralnego położenia służą 3 imbusowe śruby w mikroskopie na obwodzie uchwytu kondensora (mikroskopy Bresser Researcher) lub 2 dedykowane pokrętła. W przypadku 3 śrub należy je poluzować przy pomocy odpowiedniego klucza imbusowego.
 
5. Należy zdjąć jeden z okularów mikroskopu i obserwować położenie pierścienia kondensora bezpośrednio przez źrenicę wyjściową tubusu. Powinien być widoczny jasny cienki pierścień na brzegach źrenicy wyjściowej tubusu lub przy braku dobrego ustawienia jego fragment. Jeżeli tak nie jest to należy (poluzowane śruby mocujące) delikatnie poruszać kondensorem w poziomie. Jeśli nie udaje się w ogóle złapać obrazu pierścienia to należy lekko zmienić położenie wysokości kondensora i powtarzać operację.
 
6. Prawidłowo ustawienie osiągnięte zostanie wtedy gdy pierścień kondensora będzie położony symetrycznie względem źrenicy wyjściowej tubusu. Następnie należy delikatnie dokręcać śruby mocujące, bacząc by położenie pierścienia w źrenicy tubusu nie zmieniło się.
 
W przypadku mikroskopów z dedykowaną regulacją, należy po prostu tak regulować pokrętła by uzyskać centralne położenie pierścienia.
 
Tak wyregulowany kondensor powinien umożliwić prawidłową obserwację w ciemnym polu. W ten sposób można także ustawiać prawidłowe położenie kondensora pola jasnego, przy maksymalnie domkniętej przysłonie irysowej - okrągła źrenica wyjściowa diafragmy irysowej powinna być położona centralnie.

II. Ustawianie kondensora do obserwacji

1. Na kondensor należy nanieść kilka kropli cieczy imersyjnej
2. Umieścić preparat
3. Ustawić wysokość kondensora tak by ciecz imersyjna zetknęła się ze spodem preparatu.
4. Przy pomocy obiektywów suchych (40x) ustawić ostrość widzenia, jeżeli obraz jest zupełnie ciemny to należy regulować tak wysokość kondensora by uzyskać nieco światła w obrazie.
5. Nie zmieniając ostrości przekręcić rewolwer w położenie pośrednie by mieć w zasięgu obiektyw 100x. Dzięki temu uzyskuje się przestrzeń na naniesienie cieczy imersyjnej na preparat.
6. Nanieść kroplę cieczy imersyjnej
7. Ustawić delikatnie obiektyw 100x tak by "za nużył się" w naniesionej cieczy. Ustawić ostrość. Dostosować położenie kondensora (bardzo delikatne ruchy) tak by uzyskać optymalny obraz ciemnego pola.
 
Jeżeli nie udaje się uzyskać dobrego obrazu lub nic nie widać, należy zawsze kontrolować przy zdjętym okularze czy widać pierścień kondensora i czy jest położony centralnie!

III. Przygotowanie obserwacji - zdjęcia

 

 
(kondensor ciemnego pola i klucz imbusowy nr 2 niezbędny do centrowania kondensora)
 
 

 
 

 
 

 
(układ optyczny oświetlenia preparatu: na dole kolektor światła, nad nim kondensor i jego mocowanie w mikroskopie)
 
 

 
(by móc zamocować kondensor, trzeba zazwyczaj usunąć czasowo - odkręcić - kolektor)
 
 

 
(zdejmujemy delikatnie kolektor, dzięki temu zyskuje się miejsce na wysunięcie kondensora jasnego pola)
 
 

 
(odkręcamy śrubę mocującą kondensor, prawą ręką należy przytrzymać kondensor by nie wypadł)
 
 

 
(wysuwamy kondensor jasnego pola)
 
 

 
(odkładamy kondensor jasnego pola w bezpieczne miejsce)
 
 

 
(porównanie: kondensor ciemnego pola -z lewej - i jasnego pola -z prawej)
 
 

 
(mocujemy kondensor ciemnego pola)
 
 

 
(zakładamy ponownie kolektor)
 
 

 
(dokręcamy kolektor)
 
 

 
(widok zamocowanego kondensora ciemnego pola z góry - przystępujemy do ustawienia kondensora)
 
 

 
(kondensor olejowy do prawidłowej pracy bezwzględnie wymaga cieczy imersyjnej; nanosimy 1-2 krople; należy kondensor odsunąć pokrętłem regulującym wysokość)
 
 

 
(zakładamy preparat i delikatnie dojeżdżamy kondensorem do spodu praparatu tak, by ciecz imersyjna rozpłynęła się między preparatem a optyką kondensora)
 
 

 
(przekręcamy rewolwer obiektywów do ustawienia pośredniego między obiektywami 4x i 100x - dzięki temu zyskujemy miejsce na naniesienie olejku imersyjnego; dajemy kropelkę cieczy imersyjnej na rozświetlone miejsce preparatu)
 
 

 
(delikatnie ustawiamy obiektyw 100x tak, by jego optyka zanurzyła się w cieczy imersyjnej; jeżeli obiektyw jest odsunięty, wtedy przysuwamy go śrubą mikro-makro tak, by znajdował się w jak najmniejszej odległości od preparatu)
 
 

 
(by móc obserwować położenie pierścienia kondensora należy usunąć okular z tubusu mikroskopu)
 
 

 
(teraz można zajrzeć i zobaczyć obraz pierścienia przysłony)
 
 

 
(widok prawidłowo ustawionego kondensora - Pierścień jest równomiernie rozświetlony)
 
 

 
(jeżeli, tak jak na powyższym zdjęciu, pierścień nie jest równomiernie oświetlony, to należy ustawić centralność położenia kondensora)
 
 

 
(pierwsza śruba regulująca centralność)
 
 

 
(druga śruba regulująca centralność)
 
 

 
(przy pomocy klucza imbusowego kręcimy odpowiednio śrubami jednocześnie obserwując obraz pierścienia)
 
 
Regulacja zakończona. Teraz zakładamy okulary i ustawiamy ostrość widzenia. Można także doregulować ustawienie centralności położenia obserwując rozświetlenie obrazu obserwowanego preparatu.